Lùm xùm vụ báo Việt Star khai thác “scandal TT Thúy Nga”

Trong mấy tuần lễ qua, tuần báo Việt Star đã khai thác câu chuyện kiện tụng giữa cô Mary Tô Ngọc Thủy, ông Paul Huỳnh và người vợ đang ly dị của ông Hiệp Nguyễn là bà Nhông Nguyễn liên quan đến tòa nhà mà đôi bên hùn hạp mua vào năm 2005. Khai thác mâu thuẫn giữa những người có tiếng tăm là đề tài thông thường của báo chí, tuy nhiên cách khai thác và thuyết phục độc giả tùy thuộc vào khả năng, động cơ của người ký giả hoặc người chịu trách nhiệm cho các bài viết.
Sự kiện hiện nay vẫn còn đang tiếp diễn. Đây sẽ là bài học tốt cho mọi phía, dù đứng ở góc cạnh là kẻ khai thác hay người bị khai thác, ít nhất đôi bên sẽ hiểu được đâu là trách nhiệm trước luật pháp, dư luận.

TÓM TẮT CÂU CHUYỆN 
Năm 2005, cô Mary Tô Ngọc Thủy cùng chồng là ông Paul Huỳnh đã hùn hạp mua lại tòa nhà thuộc khu kỹ nghệ (industrial building) với ông Hiệp Nguyễn và vợ là bà Nhông Nguyễn, với giá 1.25 triệu Mỹ kim. Phía bà Nhông Nguyễn đã bỏ ra phân nửa số tiền mặt là 625,000 Mỹ kim. Phía cô Tô Ngọc Thủy và ông Paul Huỳnh vay mượn nhà băng (trước khi đóng escrow), căn cứ theo giấy tờ mà luật sư đôi bên đồng ý là sau khi hồ sơ được đưa vào escrow không bên nào được phép rút tiền ra từ tòa nhà tài sản chung nói trên.
Sau khi ký thỏa thuận, tòa nhà được chia làm hai, đôi bên cùng sử dụng. Phía cô Tô Ngọc Thủy trước đó đã sử dụng làm kho chứa hàng của công ty Thúy Nga. Phía ông Hiệp và bà Nhông sử dụng làm nơi cung cấp thẻ địa thoại hiệu Ông Địa và một công ty chuyển hàng.
Một thời gian sau, theo lời ông Tô Văn Lai, thân phụ của cô Tô Ngọc Thủy cho biết, do vấn đề cá nhân của gia đình ông Hiệp, ông Hiệp với bà Nhông ly dị, bà Nhông yêu cầu bán lại cổ phần (50%) còn lại trong tòa nhà mà đôi bên mua chung. Tuy nhiên, cô Tô Ngọc Thủy đã từ chối vì giá đưa ra khá cao (1 triệu Mỹ kim).
Bà Nhông đã đệ đơn kiện cô Tô Ngọc Thủy và ông Paul Huỳnh với lý do bội tín, lừa gạt vì bà Nhông nhận được một lá thư từ ngân hàng mà ông Paul Huỳnh và cô Tô Ngọc Thủy đã vay số nợ trước khi hồ sơ đôi bên đóng escrow. Lá thư báo rằng, tòa nhà có thể bị xiết nợ vì không trả tiền đúng hẹn.
Phía cô Tô Ngọc Thủy và ông Paul Huỳnh hiện đang nộp đơn xin tòa bác bỏ đơn kiện vì cho rằng đơn kiện không có cơ sở pháp lý, vì trên giấy tờ, bà Nhông và ông Hiệp vẫn đứng tên sở hữu 50% cổ phần của tòa nhà. Đồng thời cho đến nay bà Nhông và ông ông Hiệp vẫn đang sử dụng phân nửa diện tích của tòa nhà cho các cơ sở làm ăn của họ.

    

Các phóng viên Việt Weekly vào cuộc, phân tích và làm một phóng sự/bản tin về vụ Việt Star vs TT Thúy Nga.

BÁO VIỆT STAR KHAI THÁC ĐỀ TÀI 
Ngay trong số đầu tiên khui ra vụ kiện tụng này, báo Việt Star đã mở đầu bằng những lời phê bình khá nặng đến trung tâm Thúy Nga, một công ty đang được điều hành dưới quyền của cô Tô Ngọc Thủy và ông Paul Huỳnh, trước khi viết loạt bài về vụ kiện tụng của đôi bên. Trong bài báo còn nhắc đến một công ty khác của cô Thủy và ông Paul là đài truyền hình Việt Face TV.
Hai người thực hiện loạt phóng sự này là Đoàn Trọng và Chris Phan. Cả hai đều dựa trên các chứng từ tài liệu mà phía bà Nhông Nguyễn cung cấp. Những bài viết đã lẫn lộn chuyện cá nhân của cô Thủy, ông Paul và hai công ty họ đang điều hành là trung tâm Thúy Nga và đài truyền hình Việt Face TV.
Trong lá thư gởi cho cô Tô Ngọc Thủy và ông Paul Huỳnh, tuần báo Việt Star cho rằng họ đã dựa trên sự thật do phía nguyên đơn là bà Nhông Nguyễn cung cấp, đồng thời tuyên bố dành diễn đàn cho cô Thủy và ông Paul phản biện trên tờ báo Việt Star. Tờ báo Việt Star đã khéo léo dùng chức vụ hiện nay của cô Thủy và ông Paul là giám đốc trung tâm Thúy Nga để làm tựa cho lá thư.
Ngoài ra tờ báo Việt Star còn cho đăng tải thêm ý kiến của độc giả gởi thư vào đề cập đến bài phóng sự của họ, và minh xác họ nhờ ông Joe Đỗ Vinh một thông dịch viên của tòa án dịch lại các văn bản.
Phóng viên Trung Quân và đạo diễn Trần Nhật Phong trong quá trình thực hiện tại studio.

PHẢN ỨNG CỦA TRUNG TÂM THÚY NGA 
Sau khi loạt bài phóng sự đăng tải, vào tuần lễ thứ ba, trung tâm Thúy Nga, qua luật sư đại diện là ông Trương Phú Hòa, đã đăng một lá thư trên những cơ quan truyền thông khác nêu ra một số điểm cho rằng tuần báo Việt Star đã có ác ý với trung tâm Thúy Nga, cũng như với cá nhân của cô Thủy và ông Paul. Lá thư nhấn mạnh đây là vụ kiện dân sự (tức là hộ), không phải bị truy tố bởi cơ quan luật pháp (tức là hình), nhưng ngôn ngữ mà tuần báo Việt Star sử dụng trên báo mang ngôn ngữ của “hình”.
Ngoài ra, khi trả lời báo Việt Weekly, luật sư Trương Phú Hòa cũng khẳng định, vụ kiện trên hoàn toàn mang tính cá nhân giữa cô Thủy, ông Paul và bà Nhông Nguyễn, không hề liên quan đến trung tâm Thúy Nga hay đài truyền hình Việt Face TV, việc phê bình trung tâm Thúy Nga trong ngữ cảnh của vụ kiện này rõ ràng đã gây thiệt hại cho trung tâm Thúy Nga.
Khi đề cập đến việc tuần báo Việt Star đề nghị sự phản biện của cô Tô Ngọc Thủy và ông Paul Huỳnh trên báo này, luật sư Trương Phú Hoa đã đặt ra vấn đề rằng, tại sao trước khi đăng tải đề tài trên tuần báo Việt Star không liên lạc với phía cô Thủy để làm rõ vấn đề, mà sau khi đăng tải rồi mới đề nghị. Theo ông trách nhiệm và lương tâm của người làm báo có hay không chính là ở điểm này. Tuy nhiên, ông cũng xác nhận là trong lá thư của tuần báo Việt Star đăng vào tuần lễ thứ ba của bài báo đã có ngôn ngữ trầm tĩnh hơn.
LUẬT PHÁP VÀ QUYỀN TỰ DO NGÔN LUẬN 
Tu chính án số một của Hoa kỳ đã khẳng định quyền tự do ngôn luận của mọi người. Dựa trên hiến pháp, Hoa kỳ có nhiều luật lệ để đảm bảo việc thực thi tu chính án số một. Tuy nhiên, luật pháp hay qui tắc của ngành truyền thông cũng có những điều lệ, qui định để buộc các cá nhân hay cơ quan truyền thông báo chí phải chịu trách nhiệm với quyền tự do ngôn luận hay tự do báo chí.
Nếu một cơ quan báo chí đưa thông tin, đương nhiên họ phải có trách nhiệm kiểm tra nguồn tin từ nhiều phía trước khi đăng tải, cho dù một phía nào đó từ chối cung cấp, người làm báo cũng phải có trách nhiệm chứng minh có liên lạc nhưng không tiếp cận được.
Còn nếu là một bình luận gia phê bình hay đề cập đến một đề tài nào trong tinh thần chủ quan, người đóng vai trò này phải có trách nhiệm tự mình kiểm phối các nguồn thông tin chính xác, đồng thời bài phê bình không thể đứng trên bất cứ một động cơ nào mới có thể thuyết phục được độc giả.
Việc cung cấp tư liệu từ một phía chưa hẳn đã là sự thật, trách nhiệm của báo chí là đi tìm sự thật và sự thật phải được kiểm chứng, đối chiếu từ các nguồn khác nhau. Còn nếu muốn đóng vai trò diễn đàn cho mọi người lên tiếng, báo chí có trách nhiệm đăng nguyên văn phần nói chuyện của người muốn lên tiếng, và tìm cách phỏng vấn đối phương để quân bình và dành cho độc giả vai trò đánh giá. Báo chí không có nhiệm vụ viết giùm cho người khác qua hình thức phóng sự, vì nếu làm vậy, dù vô tình hay hữu ý, sẽ trở thành công cụ cho một phía.
HỆ QUẢ VÀ KINH NGHIỆM 
Sự khai thác đề tài của báo chí đối với độc giả là quyền của mỗi cơ quan truyền thông, tuy nhiên sự khai thác có chừng mực, hay quá mức, có tự biến mình thành công cụ cho người khác hay không sẽ là bài học về tư duy cho những ai ưa thích ngành truyền thông.
Báo Việt Star đã làm hết vai trò khi khai thác đề tài chưa sẽ do chính độc giả của họ tự đánh giá. Tuy nhiên, hệ quả hiện nay họ để lại chính là phản ứng bất bình của một phía trong phóng sự, báo Việt Star có thể sẽ đối diện để giải quyết rốt ráo về mặt luật pháp lẫn dư luận.
Riêng phía cô Tô Ngọc Thủy và ông Paul Huỳnh, tuy đây là vụ kiện cá nhân, nhưng họ đang là nhân vật của công chúng, về mặt công luận chắc chắn họ cũng sẽ đối diện với những lời phê bình từ các phía, giải quyết rốt ráo được vấn đề công luận hay không, phải xem vào bản lãnh của chính họ.
Đây sẽ là kinh nghiệm và bài học rất tốt cho mọi phía, từ phía những người làm báo, về tư duy, quan niệm và ý thức trách nhiệm của ngòi bút, cho đến những người trong cuộc như bà Nhông Nguyễn, cô Tô Ngọc Thủy và ông Paul Huỳnh. Thắng bại trên phương diện luật pháp chỉ giải quyết một phần vấn đề, nếu không giải quyết rốt ráo về mặt công luận, hệ quả để lại sẽ là những dư luận âm ỉ kéo dài nhiều năm. Riêng đối với độc giả, sau vụ này sẽ có cái nhìn bình tĩnh hơn đối với các sự kiện do báo chí đưa ra và sẽ đánh giá vấn đề một cách chính xác hơn.

Leave a Reply