Lãnh đạo phe đa số tại Thượng viện, nghị sĩ Mitch McConnell, vẫn im lặng vào ngày 14/12. Tuy nhiên, một số nghị sĩ Cộng hòa nói thời điểm lên tiếng đã đến, theo AP.
Một số thượng nghị sĩ nổi bật phía đảng Cộng hòa và là đồng minh của ông Trump – bao gồm Lindsey Graham (bang South Carolina), John Cornyn (bang Texas) và Chuck Grassley (bang Iowa) – lần đầu tiên thừa nhận ông Biden là tổng thống đắc cử, theo Financial Times.
Động thái trên xảy ra sau khi đại cử tri chính thức bỏ phiếu ở các trụ sở chính quyền của 50 bang và thủ đô Washington D.C. vào ngày 14/12.
Theo Hiến pháp Mỹ, tổng thống và phó tổng thống chính thức được chọn ra không phải bằng phiếu phổ thông, mà bằng đại cử tri đoàn. Đây là cách thức bầu cử từ thời “lập quốc” của Mỹ, nhằm đảm bảo các bang ít dân vẫn có đủ số đại cử tri để đại diện cho mình.
Sau khi các đại cử tri bỏ phiếu, ông Biden có bài phát biểu bác bỏ việc phủ nhận kết quả của ông Trump.
“Ở Mỹ, các chính khách không lên nắm quyền, mà người dân trao quyền cho họ. Ngọn lửa dân chủ được thắp lên ở Mỹ từ rất lâu. Giờ đây chúng ta hiểu rằng không có gì, ngay cả một đại dịch hay một tổng thống lạm quyền, có thể dập tắt ngọn lửa đó”, ông Biden nói, theo Financial Times.
Nhiều tuần nay, hầu hết nghị sĩ Cộng hòa không muốn phản bác ông Trump khi đương kim tổng thống đưa ra các cáo buộc gian lận bầu cử vô căn cứ, hoặc quyết theo đuổi các vụ kiện không có bằng chứng.
Nhưng đến tối 14/12, nhiều nghị sĩ nói đã đến lúc chấp nhận ông Biden sẽ tuyên thệ nhậm chức vào ngày 20/1 năm sau.
Thượng nghị sĩ John Thune từ bang South Dakota, nhân vật cao cấp thứ 2 trong hàng ngũ lãnh đạo đảng Cộng hòa, nói: “Khi đại cử tri đoàn hoàn tất bỏ phiếu hôm nay, đã đến lúc mọi người phải bước tiếp”.
Thượng nghị sĩ Roy Blunt của bang Missouri, chủ tịch ủy ban phụ trách lễ nhậm chức, nói đơn vị này sẽ đối đãi với ông Biden như với tổng thống đắc cử, theo AP.
Thượng nghị sĩ John Cornyn nói ông Biden “là tổng thống đắc cử” và “chúng ta sẽ sang trang mới, sẽ có cuộc chuyển giao hòa bình”.
Thượng nghị sĩ Cộng hòa từ bang Ohio, Rob Portman, nói: “Tôi nghĩ chúng ta cần tôn trọng quá trình mà những người cha lập quốc xây dựng nên. Chúng ta phải tôn trọng ý nguyện của cử tri”.
Ông Graham, một trong những người trung thành nhất với ông Trump, cho biết: “Bây giờ cửa của tổng thống còn rất hẹp”.
Ông Graham vừa có cuộc nói chuyện “hòa nhã” dài 10 phút qua điện thoại với ông Biden gần đây, và ngỏ ý ủng hộ một số đề cử nội các của ông Biden.
Từ trước đến nay, các đại cử tri chỉ có vai trò thủ tục, và việc họ đi bỏ phiếu chỉ để chính thức ấn định kết quả bầu cử diễn ra đầu tháng 11. Quy trình này thường không nhận được nhiều sự chú ý.
Nhưng năm nay, đại cử tri đoàn lại được theo dõi chặt chẽ vì Tổng thống Trump liên tục đưa ra cáo buộc vô căn cứ về gian lận, đồng thời kêu gọi đại cử tri đi ngược lại ý nguyện của người dân.
Theo kết quả bầu cử năm 2020, ông Biden nhận được 306 phiếu đại cử tri, vượt xa ngưỡng 270 cần thiết để giành quyền kiểm soát Nhà Trắng. Ông Trump đạt được 232 phiếu.
Nỗ lực kiện kết quả bầu cử của ông Trump liên tục gặp thất bại, khi các vụ kiện đều bị tòa bác bỏ vì thiếu bằng chứng. Đòn giáng gần đây nhất, vào ngày 11/12, là khi Tòa án Tối cao bác bỏ vụ kiện của bang Texas. Bang này đưa ra đòi hỏi chưa từng cókhi muốn hủy bỏ phiếu bầu của bốn bang mà ông Biden thắng.