Sự việc được cho là xảy ra trong sự kiện Bí Thư Thành Ủy thành phố Sài Gòn Nguyễn Thiện Nhân tiếp ông Hoàng Khôn Minh, ủy viên Bộ Chính Trị, trưởng Ban Tuyên Truyền Trung Ương của đảng Cộng Sản Trung Quốc (CSTQ).
Ông Hoàng Khôn Minh gặp ông Nguyễn Thiện Nhân hôm 6 Tháng Bảy sau khi đã gặp Tổng Bí Thư Nguyễn Phú Trọng và dự “Hội Thảo Lý Luận” lần thứ 14 giữa hai đảng Cộng Sản.
Khách sạn 5 sao Rex trực thuộc văn phòng Ủy Ban Nhân Dân thành phố Sài Gòn và là nơi “thực hiện các nhiệm vụ chính trị, lễ tân đối ngoại” của ủy ban này.
Trong khi đó, báo Tin Tức của Thông Tấn Xã Việt Nam tường thuật: “Trong cuộc gặp, ông Nguyễn Thiện Nhân chúc mừng Hội Thảo Lý Luận giữa đảng CSVN và CSTQ thành công tốt đẹp, đồng thời khẳng định, Việt Nam luôn coi trọng, mong muốn đưa mối quan hệ hai nước láng giềng tiếp tục phát triền toàn diện, đem lại lợi ích cho nhân dân hai nước và góp phần vào sự phát triển chung của khu vực.”
Còn báo điện tử của chính phủ CSVN ghi: “Việc hai đảng thường xuyên tổng kết lý luận và thực tiễn đổi mới, cải cách mở cửa và trao đổi, học tập kinh nghiệm lẫn nhau là hết sức cần thiết và bổ ích.”
Chuyến thăm Việt Nam của ông Hoàng Khôn Minh diễn ra trong bối cảnh người dân gia Việt Nam sục sôi về chuyện Hà Nội ngày càng hèn yếu trước áp lực của Bắc Kinh về Biển Đông. Việc trấn áp, bắt bớ, giam cầm một loạt blogger được cho là có quan điểm chống Trung Quốc, gần đây nhất là ông Lê Anh Hùng (bị bắt hôm 5 Tháng Bảy), cũng khiến công luận bất bình và đặt câu hỏi chính quyền đứng về phía người dân hay Bắc Kinh.
Sự việc của khách sạn Rex cũng làm người ta nhớ đến chuyện các nhà hoạt động ở Sài Gòn, Hà Nội đều bị canh gác tại nhà cẩn mật mỗi khi Chủ Tịch Trung Quốc Tập Cận Bình sang thăm Việt Nam.
Ở chiều hướng ngược lại, dư luận càng hoang mang khi thấy chuyện du khách mặc áo “đường lưỡi bò” ngang nhiên xuất hiện ở Việt Nam mà chính quyền loay hoay xử lý vì sợ “tổn hại đến đại cục.”
Tờ Hoàn Cầu Thời Báo hồi Tháng Năm, 2018 nói việc 14 du khách Trung Quốc bị giới chức tỉnh Khánh Hòa yêu cầu cởi bỏ áo thun có in hình bản đồ “đường lưỡi bò” là “hành động quá lố nhằm kích động tâm lý bài Trung” và “có thể làm tổn hại tới quan hệ song phương Việt-Trung.”
Cũng cần nói thêm là mãi đến gần đây, thỉnh thoảng các báo “lề phải” ở Việt Nam mới được phép ghi rõ “tàu Trung Quốc” thay cho cụm từ “tàu lạ” mỗi khi tường thuật chuyện tàu nước này đâm chìm tàu cá Việt Nam ngoài khơi. (T.K.)