Giờ đây Sơn Nguyễn không thể cắt cỏ, lái xe chở cha mẹ, hay giúp đỡ họ như trước, một điều làm anh rất buồn trong tai nạn này. (Reveal
Sơn Nguyễn là một công nhân làm việc theo hợp đồng tại nhà máy ở Fremont, Bắc California, đang làm việc vào ngày 5 tháng Sáu, 2017, thì một vụ nổ do chạm điện ném ông văng lui từ 3 mét đến 5 mét, và làm anh chìm ngập trong lửa.
Đơn kiện của Sơn Nguyễn nói rằng lẽ ra công ty Tesla phải cắt điện khỏi thiết bị nơi mà anh đang làm việc, nhưng đã không chịu cắt vì công ty không muốn tạm ngưng công việc sản xuất dây chuyền.
Tới nay, gần một năm sau đó, anh bị đau nhức liên tục, và bị bao phủ bởi những vết sẹo và những mảng ghép da, ngón tay hồng nhạt của anh bị cắt cụt, một bộ y phục nén phủ kín anh từ đầu xuống tới hai đầu gối. Đau nhức dây thần kinh, như thể “hàng ngàn cây kim đâm vào người,” khiến anh phải thức trắng đêm. Anh vất vả với những công việc căn bản, và khiếp sợ những ca mổ sắp tới.
Trong một cuộc phỏng vấn với Reveal, từ The Center for Investigative Reporting (Trung Tâm Phóng Sự Điều Tra), tại nhà chị anh ở San Leandro. Sơn Nguyễn, 37 tuổi, nói, “Tôi không muốn bất cứ ai trải qua những điều tôi đã trải qua. Tôi chỉ muốn Tesla có một nơi làm việc an toàn hơn cho mọi người.”
Tesla đổ lỗi cho Mark III Construction, chủ nhân của anh Sơn, vì đã “không tuân thủ các giao thức và quy định về an toàn thích hợp.”
Tesla nói, “Chúng tôi có những giao thức rộng rãi để ngăn chặn những thương tích an toàn điện lực, và những giao thức này phải được tuân theo bởi mọi người trong nhà máy, trong số đó có các công nhân hợp đồng của bên thứ ba. Rủi thay, điều đó đã không xảy ra trong trường hợp này. Từ đo chúng tôi đã áp dụng những biện pháp kiểm soát chặt chẽ hơn, và không có những vụ tương tự nào xảy ra.”
Các viên chức về an toàn đã phạt Mark III Construction, chứ không phải Tesla, với những điều vi phạm trong vụ tai nạn đó. Tuy nhiên, đơn kiện của anh Sơn nói rằng Tesla “kiểm soát” công ty hợp đồng và sự an toàn tại nơi làm việc.
Đơn kiện nói rằng Tesla bắt anh Sơn làm việc trên các thiết bị có điện, “dù biết rõ những hậu quả nguy hiểm có thể xảy ra, khi giành ưu tiên cho công việc sản xuất hơn là cho sự an toàn của các công nhân, để đáp ứng thời biểu sản xuất tích cực của Tesla.”
Đơn kiện đòi bồi thường thiệt hại, vì đơn nói rằng Tesla đã hành động với thái độ khinh thường một cách có ý thức các quyền và sự an toàn của những người khác.”
Sơn Nguyễn là một người học nghề thợ điện đang làm việc cho Mark III Construction. Anh đã nối dây điện vào ổ ngay trước khi vụ nổ xảy ra. Tesla đã thuê công ty này từ Sacramento đến lắp đặt hàng chục trạm “siêu sạc bình điện,” nơi mà những chiếc xe chạy bằng điện có thể nạp nhiên liệu. Đơn kiện nói rằng Tesla đã cung cấp cho Mark III “những bộ phận điện đã cũ, bị khiếm khuyết, không an toàn,” mặc dù biết rõ rằng điều đó sẽ nguy hiểm.
Anh đã trải qua hai tháng trong bệnh viện để được lấy da từ đùi và lưng, rồi ghép vào cánh tay, ngực và cổ. Sáu tháng trôi qua trước khi anh có thể dùng hai bàn tay, theo anh nói, và anh vẫn cần cả hai bàn tay để bưng một cái ly.
Anh nói, “Tôi nhớ khi tỉnh dậy sau ca mổ, cả người bị trùm kín. Tôi quá khiếp. Tôi nghĩ tôi đã chết.”
Sơn sẽ còn cần thời gian phục hồi khá lâu trong thời gian tới. Anh nói, “Khi tôi nghĩ về tương lai của tôi, tôi thực sự thất vọng. Tôi không phải giống như tôi trước đây nữa.”
Cơ quan an toàn nơi làm việc của California đã phạt Mark III $52,800. Cơ quan này phát hiện những vụ vi phạm nghiêm trọng,. Trong số đó, có vụ một người không đủ tư cách làm việc trên các thiết bị có điện mà không có sự giám sát, và không chịu cung cấp trang phục và thiết bị bảo vệ an toàn. Cal/OSHA cũng phạt Mark III vì không cung cấp “một rào cản thích hợp để ngăn ngừa việc tình cờ tiếp xúc với các bộ phận có điện.”
Dan Carlton, chủ tịch của Mark III, nói rằng ông không thể thảo luận về vụ này, vì một thỏa thuận về việc không tiết lộ. Ông nói, “Chúng tôi đã học được nhiều điều, và đó là một tai nạn khủng khiếp.”
Cơ quan tiểu bang không điều tra hoặc kêu Tesla ra tòa, vì cơ quan xác định rằng công ty này không phải chịu trách nhiệm, theo phát ngôn viên Erika Monterroza của Cal/OSHA cho biết. Các nhà điều tiết có thể đã mở một cuộc điều tra về cả hai công ty, nếu có bằng chứng cho thấy Tesla đã tạo ra mối nguy hiểm, cần phải sửa chữa hoặc có trách nhiệm về những điều kiện an toàn tại nơi làm việc. Trong một email, Monterroza nói, “Điều kiện đó không hiện hữu cho vụ này.”
Tuy nhiên, một cựu thành viên của nhóm y tế và an toàn của Tesla nói rằng lẽ ra Tesla nên làm nhiều hơn, để giám sát công nhân hợp đồng và ngăn ngừa tai nạn đó.
“Là một công ty, chúng ta đã làm gì để ngăn chặn chuyện đó? Không nhiều lắm,” một cựu chuyên viên về an toàn của Tesla nói và xin được giấu tên vì những thỏa thuận bảo mật nhân viên Tesla. “Chúng ta vẫn tiếp xúc với những mối nguy hiểm tương tự hay không? Có.”
Một cuộc điều tra của báo Reveal trong tháng qua đã nêu chi tiết về các vấn đề an toàn tràn lan tại nhà máy Fremont. Một số cựu thành viên của nhóm môi trường, y tế và an toàn của Tesla nói với Reveal rằng hãng Reveal rằng công ty sản xuất xe hơi này đã đưa việc sản xuất lên trước sự an toàn của công nhân. Một ngày sau đó, Cal/OSHA đã mở một cuộc điều tra, hiện đang tiếp diễn.
Các hồ sơ thương tích của Tesla, mà Reveal thu được, cho thấy bốn nhân viên khác bị phỏng điện trong năm 2017. Đơn kiện nhắc đến những chấn thương do điện khác tại Tesla, coi đó là bằng chứng về “những lối thực hành làm việc không an toàn” tại nhà máy này.
Sơn Nguyễn gặp khó khăn khi ngước nhìn lên vì da cổ không căng ra. Anh không thể làm những công việc thường ngày, chẳng hạn như lấy quần áo ra khỏi máy sấy. Chắc chắn anh không thể chơi bóng rổ, hoặc đi chơi bowling với bạn bè như trước đây anh làm.
Nhưng một điều đặc biệt làm phiền anh là anh không thể giúp đỡ cha mẹ đang sống ở Oakland. Trước đây anh cắt cỏ, lái xe chở hai cụ đi quanh, và giúp đỡ quanh nhà.
Anh nói, “Tôi không thể làm việc đó nữa. Tôi cảm thấy rất buồn.”