TTO – Thứ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Lạc Ngọc Thành cho rằng lẽ ra NATO đã tan rã cùng Khối Warsaw do Liên Xô dẫn dắt. Tuy nhiên, NATO vẫn tồn tại và mở rộng về phía đông, điều mà ông mô tả là “dồn một cường quốc hạt nhân vào chân tường”.
Thứ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Lạc Ngọc Thành – Ảnh: BỘ NGOẠI GIAO TRUNG QUỐC
Bài phát biểu của Thứ trưởng Lạc thu hút sự chú ý của truyền thông Nga vì sự tương đồng quan điểm của Matxcơva về nguyên nhân dẫn tới tình trạng hiện tại của Ukraine. Nguyên văn bài phát biểu của ông Lạc được Bộ Ngoại giao Trung Quốc đăng tải trên trang web tiếng Anh ngày 19-3.
Mở đầu bài phát biểu tại Diễn đàn Quốc tế về an ninh và chiến lược do Đại học Thanh Hoa (Trung Quốc) tổ chức ngày 19-3, ông Lạc đã tóm tắt ngắn gọn cuộc điện đàm giữa Tổng thống Mỹ Joe Biden và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.
“Chủ tịch Tập đã trích dẫn hai câu của người Trung Quốc đó là ‘vỗ tay cần hai tay’ và ‘ai đeo chuông cho cọp thì phải tự cởi chuông’. Mỹ và NATO nên đối thoại với Nga để giải quyết mấu chốt của cuộc khủng hoảng Ukraine và giảm bớt các lo ngại an ninh của Nga lẫn Ukraine”, ông Lạc tường thuật.
Theo nhà ngoại giao Trung Quốc, nguyên nhân sâu xa của cuộc xung đột hiện nay ở Ukraine là “tâm lý chiến tranh lạnh và chính trị cường quyền”, cụ thể là việc NATO mở rộng về phía đông để “tìm kiếm sự an toàn tuyệt đối”.
“Việc theo đuổi sự an toàn tuyệt đối như vậy thực sự dẫn đến sự mất an toàn tuyệt đối. Đẩy một quốc gia lớn, đặc biệt là cường quốc hạt nhân, vào chân tường sẽ dẫn đến những hậu quả vô cùng đáng sợ”, Thứ trưởng Lạc nêu lập luận.
Theo ông Lạc, với sự tan rã của Liên Xô, lẽ ra NATO nên “đi vào lịch sử cùng Khối Warsaw (khối quân sự do Liên Xô dẫn dắt – PV).
Tuy nhiên, thay vì giải thể thì NATO đã tiếp tục củng cố và mở rộng, góp phần dẫn tới cuộc xung đột ở Ukraine – điều mà ông Lạc gọi là lời cảnh báo nghiêm khắc nếu hưởng ứng NATO.
Thứ trưởng Trung Quốc nhận định từ Ukraine có thể rút ra bài học quan trọng là các nước nhỏ không nên để nước lớn sử dụng như một con tốt.
“Một số nước lớn không muốn bị lôi kéo vào xung đột và tự chuốc lấy tổn hại cho mình, nên đã hứa suông với các nước nhỏ, biến các nước nhỏ thành con cờ của mình và thậm chí sử dụng họ trong các cuộc chiến tranh ủy nhiệm”, ông Lạc nêu vấn đề.
Theo ông Lạc, NATO có thể “chấm dứt cuộc khủng hoảng và nỗi thống khổ ở Ukraine một cách dễ dàng chỉ bằng cam kết không mở rộng về phía đông”.
Tuy nhiên, phương Tây đã không làm như vậy, mà chọn cách theo mô tả của ông Lạc là “đứng từ một khoảng cách an toàn và thổi lửa vào”.
“Họ để cho những tay buôn vũ khí, chủ ngân hàng và ông trùm dầu mỏ của nước mình kiếm được tiền từ chiến tranh… Điều này là vô đạo đức và vô trách nhiệm”, thứ trưởng Trung Quốc nêu chỉ trích.
Trung Quốc đã nhiều lần kêu gọi các bên liên quan đối thoại và giải quyết khác biệt bằng ngoại giao.
Nước này cũng phủ nhận các cáo buộc ủng hộ chiến dịch quân sự của Nga ở Ukraine và phản đối các nước áp lệnh trừng phạt Matxcơva vì cho rằng điều này không giải quyết được vấn đề.